17.2 Prijstransparantie & de Omnibus-richtlijn
“Van 79,95 voor 39,95!” — een klassieker die je vandaag een boete kan opleveren als die 79,95 nooit echt gold. Sinds de Omnibus-richtlijn (in Nederland in werking sinds 28 mei 2022) gelden strenge regels voor kortingen, reviews en transparantie. De ACM handhaaft hier actief en kan boetes opleggen tot 900.000 euro of 1% van de jaaromzet per overtreding. Dit hoofdstuk laat zien hoe je sales draait en social proof toont zonder over de schreef te gaan.
Kernconcepten
Section titled “Kernconcepten”Omnibus-richtlijn. EU-richtlijn 2019/2161 die het consumentenrecht moderniseert. Geïmplementeerd in de Nederlandse wet (onder andere in het Burgerlijk Wetboek en de Wet handhaving consumentenbescherming). Regelt prijsverminderingen, reviews, ranking-transparantie en boetes.
De 30-dagen-regel (referentieprijs). Bij elke aangekondigde prijsvermindering moet je de laagste prijs tonen die je in de 30 dagen vóór de korting hanteerde. Die laagste prijs is je wettelijke referentieprijs — de “van”-prijs. Je mag korting tonen ten opzichte van die laagste prijs, niet ten opzichte van een hogere “adviesprijs”.
Prijs per eenheid. Voor producten die per gewicht, volume, lengte of stuk worden verkocht, moet naast de verkoopprijs ook de prijs per standaardeenheid staan (per kilo, per liter, per 100 ml, per stuk). Verplicht in veel webshopcategorieën zoals voeding, drogisterij en huishoudartikelen.
Geverifieerde reviews. Toon je reviews of een gemiddelde sterrenscore? Dan moet je vermelden óf en hóé je controleert dat ze van echte kopers komen. Doe je geen verificatie, dan mag je niet de indruk wekken dat het wel zo is.
Dark patterns. Misleidende ontwerptrucs die de consument tot een keuze duwen: valse urgentie (“nog 2 op voorraad” terwijl er 200 zijn), valse afteltimers, vooraf aangevinkte extra’s, of een verborgen opzegknop. Verboden onder de regels voor oneerlijke handelspraktijken.
Ranking-transparantie. Als je zoekresultaten of “populaire producten” toont, moet je de belangrijkste rangschikkingscriteria uitleggen, en betaalde plaatsingen (advertenties/gesponsord) duidelijk als zodanig markeren.
Stap-voor-stap workflow
Section titled “Stap-voor-stap workflow”-
Leg je prijshistorie vast. Zorg dat je systeem of een app per product de prijs over de afgelopen 30 dagen registreert. Zonder die historie kun je de wettelijke referentieprijs niet onderbouwen.
-
Bereken de referentieprijs per actie. Bepaal vóór elke sale de laagste prijs van de afgelopen 30 dagen. Dat is de “van”-prijs die je toont, niet de adviesprijs van de leverancier.
-
Toon de korting eerlijk. Geef “van [laagste 30-daagse prijs] voor [actieprijs]” en eventueel het kortingspercentage berekend op die referentieprijs.
-
Voeg de prijs per eenheid toe. Zet bij relevante producten de eenheidsprijs (per kg, liter, 100 ml of stuk) duidelijk bij de verkoopprijs.
-
Controleer je urgentie- en schaarste-elementen. Verwijder valse timers en nep-voorraadmeldingen. Toon alleen voorraad- en tijdsdruk die echt klopt.
-
Regel review-verificatie. Beslis of je reviews verifieert en beschrijf je methode. Verwijder gekochte of nep-reviews. Zie 5.3 en 4.4.
-
Markeer betaalde plaatsingen en leg ranking uit. Label gesponsorde resultaten en geef een korte uitleg van je rangschikkingscriteria.
Voorbeelden goed/fout
Section titled “Voorbeelden goed/fout”Van-voor-prijs
- Fout: Je verkocht een jas 6 maanden voor 49,95. Voor Black Friday zet je hem “tijdelijk” op 79,95 en toont daarna “van 79,95 voor 44,95”. De 79,95 is een kunstmatig opgeblazen referentieprijs — verboden.
- Goed: De laagste prijs in de afgelopen 30 dagen was 49,95. Je toont “van 49,95 voor 44,95 (10% korting)”. Klopt met de 30-dagen-regel.
Adviesprijs
- Fout: “Adviesprijs 99,95, onze prijs 59,95” terwijl je het artikel nooit voor 99,95 verkocht. Je suggereert een prijsvermindering die er niet is.
- Goed: Je mag een fabrikant-adviesprijs (UVP) noemen als context, maar de wettelijke kortings-referentie blijft jouw eigen laagste prijs van de afgelopen 30 dagen — en dat moet duidelijk zijn.
Urgentie
- Fout: Een afteltimer “aanbieding eindigt over 14:59” die bij elke paginalading opnieuw begint. Misleidende urgentie.
- Goed: “Aanbieding geldig tot en met zondag 23:59” met een echte einddatum.
Reviews
- Fout: 4,8 sterren tonen op basis van reviews die je deels zelf hebt geschreven of voor korting hebt gevraagd, zonder verificatie.
- Goed: “Reviews afkomstig van geverifieerde kopers; we controleren via een gekoppelde ordercheck.” Plus een eerlijke mix van positieve en kritische reviews.
Prijs per eenheid: voorbeeldtabel
Section titled “Prijs per eenheid: voorbeeldtabel”| Product | Verkoopprijs | Inhoud | Prijs per eenheid |
|---|---|---|---|
| Shampoo | 7,99 | 250 ml | 31,96 per liter |
| Koffiebonen | 12,50 | 1.000 g | 12,50 per kg |
| Wasmiddel | 14,95 | 60 wasbeurten | 0,25 per wasbeurt |
| Vitamine-capsules | 19,95 | 120 stuks | 0,17 per stuk |
| Tool | Functie | Wanneer kiezen |
|---|---|---|
| Shopify/WooCommerce prijshistorie-app (bijv. Omnibus-compliance-apps) | Logt automatisch de laagste 30-daagse prijs | Bij regelmatige kortingsacties |
| Geverifieerde review-platforms (Kiyoh, Trustpilot, Yotpo, Loox) | Reviews koppelen aan echte orders | Voor aantoonbare review-verificatie |
| ACM-leidraad online consument | Officiële uitleg en voorbeelden | Bij twijfel over een concrete actie |
| Eenheidsprijs-instelling in je platform | Toont automatisch prijs per kg/liter/stuk | Voor voeding, drogisterij, huishoud |
Veelgemaakte fouten
Section titled “Veelgemaakte fouten”- Prijs kort opkrikken vóór een sale om een grotere korting te suggereren. De 30-dagen-regel ontmaskert dit direct.
- Korten ten opzichte van de adviesprijs in plaats van je eigen laagste prijs van de afgelopen 30 dagen.
- Geen prijshistorie bewaren, waardoor je je referentieprijs niet kunt onderbouwen bij controle.
- Valse afteltimers en nep-voorraad (“nog 3 beschikbaar”) gebruiken als standaard conversietruc.
- Reviews tonen zonder over verificatie te communiceren, of reviews kopen/zelf schrijven.
- Gesponsorde resultaten niet labelen of geen uitleg geven over hoe je sorteert.
- Vooraf aangevinkte extra’s (verzekering, cadeauverpakking) in de checkout.
Sjablonen
Section titled “Sjablonen”van 49,95 voor 44,95 — je bespaart 5,00 (10%) Laagste prijs in de afgelopen 30 dagen: 49,95
Alle reviews op deze pagina zijn afkomstig van geverifieerde kopers. We koppelen elke review aan een afgeronde bestelling via [naam reviewplatform]. We plaatsen zowel positieve als kritische beoordelingen en bewerken de inhoud niet.